Szkody górnicze
Usługa pomocy prawnej polegająca na uzyskaniu odszkodowania lub rescytucji naturalnej w związku z powstaniem szkód górniczych.
Województwo śląskie to obszar niezwykle bogaty w węgiel kamienny. Szacuje się, że na tym obszarze dochodzi aż do około 80% wydobycia w całym sektorze górnictwa węgla kamiennego w Polsce. Znaczna działalność zakładów górniczych nierzadko negatywne wpływa na pobliskie grunty i budynki. Wpływ ten co do zasady przybiera postać:
- uszkodzeń budynków / budynków gospodarczych (przechylenia, pęknięcia, oberwania, zawilgocenia, zalania)
- zmian gruntu (powstawanie wyrw, osuwisk, zawilgocenie gruntu, wysuszenie gruntu)
- negatywnego wpływu na plony (w szczególności poprzez zmiany gospodarki wodnej)
Co powinienem zrobić właściciel w przypadku powstania szkód górniczych?
W pierwszej kolejności należy określić co zostało uszkodzone. W takim przypadku niezwykle pomocna będzie ekspertyza biegłego, który oceni zakres i wartość powstałych szkód.
Następnie taka szkoda powinna zostać zgłoszona kopalni. Zgodnie z art. 146 ust. 1 ustawy prawo geologiczne i górnicze odpowiedzialność odszkodowawczą za szkodę górniczą ponosi zakład górniczy, którego działanie wyrządziło taką szkodę.
Co ciekawe zakład górniczy likwidujący powstałą szkodę w pierwszej kolejności ma prawo przywrócić stan poprzedni – tzn. stan sprzed szkody. Takie działania polegać mogą między innymi w naprawie pękniętych ścian lub też wymianie uszkodzonych elementów budynku. Z kolei w przypadku braku przywrócenia stanu poprzedniego aktualne staje się żądanie odszkodowania pieniężnego.
Osobiście rekomenduję zlecenie sprawy profesjonaliście, radcy prawnemu który zna się na uzyskiwaniu odszkodowań górniczych. Fachowa wiedza pozwala właściwie poprowadzić sprawę celem uzyskania odpowiedniego odszkodowania za szkody górnicze.
W jakim terminie można żądać odszkodowania?
Z odszkodowaniami górniczymi nie warto zwlekać. W przypadku zaobserwowania powstałych szkód górniczych, poszkodowany ma 5 lat na wystąpienie o odszkodowanie przeciwko zakładowi górniczemu. Po takim czasie roszczenie przysługujące poszkodowanemu ulega przedawnieniu. Praktyka wskazuje, iż nierzadko powstawanie szkód górniczych to długotrwały proces, a dowiedzenie się o powstałej szkodzie częstokroć nie następuje w dniu powstania szkody.
Co więcej stan faktyczny danej sprawy może wskazywać, że mimo upływu 5 letniego terminu nie dojdzie do przedawnienia. Takie sytuacje należy wiązać z nadużyciem prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c. przez zakład górniczy poprzez podniesienie zarzutu przedawnienia w procesie. Nieradko zakład górniczy deklaruje chęć wypłaty odszkodowania sztucznie przedłużając likwidację szkody. Między innymi w takich przypadkach podniesienie zarzutu przedawnienia przez zakład górniczy może być skutecznie zwalczane, co za tym idzie dojdzie zasądzenia odszkodowania.
Brak konieczności uiszczenia pełnej opłaty za pozew.
W przypadku powstałych szkód górniczych zastosowanie ma przepis szczególny art. 96 ust. 1 punkt 12 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Stanowi on, że poszkodowany – powód zwolniony jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w postaci opłat od pism (zwolnienie z opłaty od pozwu) jak też wydatków (np. kosztów sporządzenia dowodu z opinii biegłego sądowego).
Zatem wystąpienie na drogę sądową przeciwko zakładowi górniczemu nie wiąże się z dodatkowymi kosztami.
Inne roszczenia w związku z prawem górniczym.
Prawo górnicze nie reguluje wyłącznie problemu odszkodowań górniczych. Zdarzają się przecież sytuacje, w których istnieje znaczne zagrożenie ze strony ruchu zakładu górniczego. Innymi słowy zdarzają się sytuacje, w których powstanie szkody w przyszłości ze strony kopalni jest bardzo prawdopodobne. W takich sytuacjach właścicielowi gruntu lub istniejącego budynku przysługuje roszczenie w celu przedsięwzięcia środków niezbędnych do odwrócenia grożącego niebezpieczeństwa.
Co więcej właścicielowi gruntu czasami przysługuje roszczenie o zasądzenie kosztów zabezpieczenia budynku przed skutkami działania zakładu górniczego. W szczególności chodzi tu o koszty zastosowania odpowiedniego rozwiązania technologicznego celem zabezpieczenia wznoszonego budynku przed szkodami górniczymi.
Przykładowo architekt na podstawie opinii geologiczno-górniczej projektuje budynek przy uwzględnieniu odpowiedniej kategorii przewidywanych oddziaływań górniczych (szkód górniczych) na terenie danej nieruchomości. Budynek przy zastosowaniu odpowiedniej technologii (np. płycie fundamentowej zapobiegającej pęknięciom budynku) kosztuje odpowiednio więcej. Zatem właścicielowi przysługuje roszczenie o zwrot poniesionych takich dodatkowych kosztów.