Współwłasność to sytuacja, w której własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie więcej niż jednej osobie. Najczęstsze przyczyny powstania współwłasności to nabycie spadku, rozwód lub zakup rzeczy niepodzielnej przez kilka osób. Współwłasność może dotyczyć zarówno nieruchomości, jak i ruchomości.
Konsekwencje zniesienia współwłasności
Zniesienie współwłasności prowadzi do zakończenia stosunku prawnego łączącego współwłaścicieli. Każdy z nich staje się samodzielnym właścicielem swojej części rzeczy lub otrzymuje odpowiednią rekompensatę finansową. Zniesienie współwłasności może również zakończyć spory dotyczące zarządzania rzeczą wspólną oraz ponoszenia kosztów jej utrzymania.
Obowiązek oznaczenia rzeczy, których zniesienie dotyczy
Przed przystąpieniem do zniesienia współwłasności, konieczne jest dokładne oznaczenie rzeczy, której zniesienie dotyczy. W przypadku nieruchomości, oznaczenie to powinno obejmować m.in. numer księgi wieczystej, powierzchnię działki oraz jej położenie. W przypadku ruchomości, należy dokładnie określić przedmiot współwłasności, np. poprzez numer seryjny lub inne cechy identyfikacyjne
Tryby zniesienia współwłasności
Zniesienie współwłasności może odbyć się w dwóch trybach: umownym i sądowym.
1. Umowne zniesienie współwłasności – jest możliwe, gdy współwłaściciele są zgodni co do sposobu podziału rzeczy. W przypadku nieruchomości, umowa musi być zawarta w formie aktu notarialnego.
2. Sądowe zniesienie współwłasności – jest konieczne, gdy współwłaściciele nie mogą dojść do porozumienia. Sąd może orzec podział fizyczny rzeczy, przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych lub sprzedaż rzeczy i podział uzyskanej sumy.
Największa pułapka sądowego postępowania o zniesienie współwłasności.
Postępowanie o zniesienie współwłasności posiada jedną z największych pułapek, zaś brak działania wnioskodawcy takim postępowaniu oznaczać może utratę możliwości wystąpienia z niektórymi żądaniami w przyszłości. Zgodnie z art. 686 Kodeksu postępowania cywilnego, w postępowaniu o zniesienie współwłasności, aż do zamknięcia rozprawy w pierwszej instancji, można zgłaszać roszczenia dotyczące wzajemnych rozliczeń między współwłaścicielami. Oznacza to, że współwłaściciele mogą domagać się np. zwrotu nakładów poniesionych na rzecz wspólną. Z kolei niewystąpienie z takimi żądaniami w trakcie postępowania przed sądem pierwszej instancji bezpowrotnie skutkuje brakiem możliwości wystąpienia z takimi żądaniami w przyszłości.
Jeżeli nabyłeś spadek lub posiadasz współwłasność z innego tytułu, a chcesz ją znieść – służę pomocą – zajmuje się tym zawodowo, jestem specjalistą w prawie cywilnym, ekspertem w sprawach o zniesienie współwłasności.
Radca Prawny Krzysztof Adamczyk, tel. 516 215 294.
